دانستنیهای «کشاورزی»
کافی بوده که داستان تولید شدهی این دره با داستان تولید شدهی درهی بغلی متفاوت باشد، و همین یک مرز غیردیدنی و یک مرز ایدئولوژیک را بینشان درست میکرد. وقتی چیزی را ما برای حفظ کردن داریم، که نمیتوانیم با خودمان حملش بکنیم، مثل زمین کشاورزیمان، چیزی هم برای حمله کردن دیگران فراهم کردیم. به عبارت دیگر شاید کشاورزی جنگ را اختراع نکرده باشد، اما احتمالاً شرایطی را به وجود آورده که جنگها بتوانند خیلی پایدار باشند.
کسانی که این تجربه را داشتند که با عشایر زندگی کنند، کوچ کنند یا در کنار روستاییان باشند، که معیشتشان بر دامپروری استوار است، میبینند که اینها هر شب کباب نمیخورند، بلکه در مراسم عزا و عروسی این کار را انجام میدهند، و اتفاقاً رژیم غذاییشان بیشتر بر لبنیات و نان و برنج و چیزهای دیگری استوار است تا پروتئین، به خاطر اینکه این دامها، انقدر کاربریهای متفاوت داشتند از فراهم کردن پشم و شیر و چیزهای دیگر، که به صرفهی اقتصادی نبوده و نیست که بخواهند خودشان ذبح شوند، در مواردی ذبح میشدند، در مواردی دامهای نر و پیر ذبح میشدند ولی در بیشتر موارد ما شاهد هستیم که اینها نگهداری میشدند، تبادل میشدند و به عنوان یک پول رایج در ابتدای دوران یکجانشینی و کشاورزی مورد استفاده قرار میگرفتند.